VẾT XƯA

Đã nhủ lòng thôi đừng nhớ, đã nhủ lòng thôi đừng mơ
Sao nghe tình quay quắt mỗi đêm
Đã dặn lòng thôi đừng nhớ, đã dặn lòng thôi đừng mơ
Sao nghe hoài câu hát yêu người

(Bài hát Đã Nhủ Lòng Tôi – Trần Quang Lộc)

Chưa năm nào mà Saigon mùa mưa dài như năm nay, trời đã bắt đầu sang tháng 12 mà vẫn còn mưa, hôm thì dự báo thời tiết nói là do ảnh hưởng của một trận bão rớt ngoài miền Trung, hôm thì do áp thấp nhiệt đới đang đổ vào miền Bắc.

Những buổi tối trên đường đi dạy học về, khổ nhất là cơn mưa lớn kết hợp với triều cường (tide) vào những ngày mực nước của các con sông dâng lên, những ngày này nước cống rãnh sẽ hòa vào cùng nước mưa làm ngập lụt một số các con đường của Saigon. Chẳng phải chỉ ở những quận nghèo như Gò Vấp hay Bình Thạnh, ngập lụt xảy ra ngay tại Quận I, nơi được coi là khu đất vàng của thành phố. Người ta nói rằng sở dĩ có ngập lụt là vì những khu đất quanh Saigon trước kia là nơi cho nước đổ vào đã được quy hoạch thành các khu dân cư mới như South Saigon (Phú Mỹ Hưng), khi làm nhà người ta phải đổ bao nhiêu triệu m3 đất xuống làm nền nên nước không có chỗ thoát nữa nên quay ngược trở vào thành phố.

Buổi tối dạy học, cả Du và đám học trò đều hồi hộp khi triều cường đã được dự báo, thêm một trận mưa thì cô và trò đều lội lỏm bỏm. Vừa dạy vừa nghe ngóng, vừa học vừa lo sợ mưa to. Từ nhỏ đến lớn, Du chưa bao giờ nghĩ tới việc mình trở thành cô giáo trừ những năm tháng còn làm cho chương trình nhân đạo của International Catholic Migration Commission. Một chương trình được tài trợ bởi chính phủ Mỹ, giúp các thuyền nhân (boat people) trở về từ các đảo, trang bị cho họ một số kiến thức cơ bản để quản lý một doanh nghiệp nhỏ theo khả năng có sẵn, từ đó tái hòa nhập xã hội sau khi bị từ chối bởi các nước thứ ba. Vào thời điểm đó, dạy học là sinh kế, là cơm áo gạo tiền để tồn tại sau những thăng trầm của đất nước. Còn hiện tại, cho đến bây giờ với Du dạy học mới thực sự là tâm huyết, nhìn những em học sinh, sinh viên với tuổi đời còn rất trẻ, hào hứng học và to tròn mắt khi nghe kể về những chuyện đang xảy ra trên thế giới, tự nhiên lòng thấy thương cho các thế hệ trẻ chẳng có một nền giáo dục cập nhật và tốt đẹp.

Đám học trò của Du, đa số là nghèo, có những em là sinh viên mồ côi cả cha lẫn mẹ, có em nghèo quá không có tiền đi học, có em cả nhà chỉ trông chờ vào quanh gánh miến gà của mẹ để tồn tại… tất cả đều có chung một nghị lực là chỉ có sự học mới giúp các em thoát khỏi cái nghèo đeo bám từ bao thế hệ. Vài em trong đó được tài trợ bởi một cô bạn TV cùng lớp với Du ngày xưa, một cô bạn vừa làm kinh doanh giỏi ở xứ người vừa tất bật với nhiều dự án từ thiện ở quê nhà. Cũng có em là một đứa trẻ tật nguyền bị sốt bại liệt, tình cờ Du thấy đi ngang qua trường Anh Văn mỗi ngày, dù mưa dù nắng, cũng gập mình lê những bước chân khó nhọc đi và về để mong có chút chữ nghĩa trong đầu, thế là Du đề nghị với anh hiệu trưởng cho em vào học miễn phí.

Học trò VN nói chung ngày nay ngỗ ngáo hơn nhiều so với ngày xưa, nữ sinh lột áo nhau, đánh nhau rồi quay video clip tung lên internet như một chiến công. Nam sinh mới có 14, 15 tuổi đã dùng dao đâm chết bạn. Tuy nhiên những học trò của Du, đa số có lẽ do hoàn cảnh nghèo khó, biết thân biết phận nên chỉ chăm chỉ học hành, lễ nghĩa ngày xưa với thầy cô hình như vẫn còn giữ đầy đủ. Trong lớp khi được yêu cầu phát biểu về một đề tài, dù đây là chương trình đào tạo Anh Ngữ, thế mà các em cũng luôn bắt đầu bằng mấy chữ “Dạ thưa cô....” thay vì vào đề thẳng bằng Anh Ngữ. Dù đã nhiều lần nhắc các em không cần phải nói tiếng Việt như thế nhưng các em vẫn như đã quen với lối nói tôn trọng thầy cô như vậy. Có em ở vùng quê nghèo Cà Mau lên Saigon học, giọng nói cứng nhắc cứ “con cá gô (rô)” hay “đi ga (ra)” cho nên khi phát âm tiếng Anh cũng bị ảnh hưởng rất khó đúng giọng. Nói chung nếu không có kiên nhẫn và tâm huyết thì Du đã không thể đứng vững trên bục giảng này.

Từ lâu thu nhập trong việc dạy học ở VN là rất thấp, nhưng sao Du thấy yêu quý những đứa trẻ đầy chí hướng như vậy. So với thu nhập ngày xưa Du đã từng có khi làm việc cho các công ty đa quốc gia, nhiều người đã khuyên “sao không nghỉ ở nhà cho khỏe, đi dậy học thì được bao nhiêu”. Thật tình mà nói, đôi lúc quá mệt vì nghề bán cháo phổi này, cộng thêm đến khi hết lớp về nhà thì trời đã tương đối tối không an ninh lắm, Du cũng có chút sao lòng nhưng khi nghĩ tới những gương mặt khát khao học hỏi Du lại không nỡ bỏ rơi các em.

Con đướng đi và về của Du ngập tràn kỷ niệm thời niên thiếu, nhà ở gần nữ trung học TV ngày xưa cô theo học nên hầu như ngày nào Du cũng đi ngang qua trường cũ. Không ngày nào mà những kỷ niệm dấu yêu không sống dậy trong cô, kia là cổng trước của trường ngày xưa mỗi giờ tan học bao nhiêu là cây si đứng đợi các em nữ sinh áo trắng, những hàng bò bía, đậu xanh đậu đỏ bánh lọt mà có lần Du đã phải nhờ hai vợ chồng ông Ba Tầu bán xe chè vào giả bố mẹ cô khi Du bị bà Tổng Giám Thị bắt mời bố mẹ lên. Đây là cổng sau của trường, nơi là lãnh thổ độc quyền của “Hoàng Tử Một Mắt”, biệt danh mà ngày xưa bọn nữ sinh vẫn dùng để gọi ông giữ xe hỏng một mắt nhưng cư xử “gắt gao” chẳng kém gì cô Tổng Giám Thị, bù lại vợ ông bà Nụ thì lại hết sức hiền từ hệt như một bà tiên. Cứ em nào cúp “cour” mà định ra khỏi trường sớm trước khi chuông reo, cửa trước thì không thể vì đã bị khóa cứng ngắc, cửa sau thì phải biết rình, chờ khi hoàng tử đang lui cui sửa xe đạp hay chẻ củi thì mới dám mở cửa lẻn ra thật nhanh, vô phúc bị ông ta bắt được thì đừng hy vọng xin xỏ gì vì chắc chắn sẽ bị ông “dẫn độ” lên gặp cô Tổng Giám Thị ngay.

Một buổi tối đang dạy học thì Du nhận được một cú điện thoại gọi tới, do đang bận dạy học nên Du đành để lỡ không bắt máy vì số rất lạ, đến khi về nhà sửa soạn đi ngủ, Du mới sực nhớ ra cái “missed call” lúc nãy và gọi lại. Ở đầu giây bên kia:

“Xin lỗi cho tôi nói chuyện với bà Du ạ” một giọng nói quen thuộc pha chút nghịch ngợm
“Anh Duy phải không?”
“Em khỏe không?”
“Anh về bao giờ vậy?” sao không báo em biết?”
“Anh tưởng em không còn quan tâm”
“Lúc nào giọng anh cũng thế, chẳng thay đổi. Anh về chơi bao lâu?”
“Anh về làm việc lâu dài chứ không chỉ về chơi”
“Làm ở Saigon hả anh?”
“Không anh sê lên làm việc trên Dalat cho một ngân hàng”
“Vậy là anh sẽ ở đây lâu dài?”
“Thì anh đã ký hợp đồng là phải ở đây lâu dài”

Cuộc đời bao giờ cũng có những sắp đặt éo le cho những người yêu nhau, khi mong được gần nhau thì hoàn cảnh đẩy đưa không cho phép. Khi tưởng đã yên ổn và cuộc tình sẽ đi vào quên lãng thì người xưa lại trở về với bao ngổn ngang oan trái.

Như bao nhiêu mối tình đã đi qua trong đời, dù rằng đó là một mối tình lớn, nhưng Du đã quyết định khép lại một thời yêu đương quay quắt để mong tìm lại bình yên cho cuộc sống đã quá thăng trầm của mình. Nói đúng ra thì thinh thoảng hình ảnh người xưa cũng hiện về trong tâm trí, những kỷ niệm xưa đôi lúc cũng dạt dào khi có một chút gì gợi nhớ đến người đã từng chia xẻ những giây phút yêu thương cùng mình, nhưng là một người phụ nữ mạnh mẽ, Du cố gắng chỉ để cho những nhung nhớ xao xuyến thoảng nhẹ trong đầu. Cuộc sống còn quá nhiều điều phải lo toan, đâu có thời gian mà ngồi khóc mãi cho một cuộc tình đã chết.

“Em có viết một câu chuyện về tụi mình, anh có muốn đọc em chuyển cho”
“Dĩ nhiên là có chứ, em chuyển cho anh xem đi, chắc là phải hay lắm?”
“Viết bằng cả máu thịt thì em chắc là phải hay rồi anh nghĩ sao”
“Em chuyển ngay cho anh xem, cám ơn em”

Ngày hôm sau như hẹn, Du chuyển cho Duy câu chuyện Tình Xa mà cô đã viết về cuộc tình của hai đứa qua email. Chỉ sau vài phút, Du đã nhận được hồi đáp của Duy

“Anh đã nhận mail rồi nhe em nhưng chỉ có phần 1 của câu chuyện, viết hay quá!”
Không hiểu tại sao Du vẫn rất thích chữ Duy hay dùng “nhe em”, nghe sao mà nhỏ nhẹ dễ thương
“Hay thật hay anh lại nịnh đấy?”
“ Anh nói thật lòng mà, nịnh em bây giờ để làm gì cơ chứ?, em chuyển nốt phần còn lại cho anh xem”
“Không câu chuyện này dài lắm cho nên em sẽ chuyển từ từ thôi, mỗi tuần một tập cho nó hồi hộp như Sherlock Holmes vậy!”
“Em vẫn luôn làm khó anh như lúc trước”
“Đúng rồi bây giờ em còn khó khăn hơn trước nhiều”
“Hôm nào hai anh em mình đi uống café nói chuyện nhé”
“OK khi nào rảnh gọi em, bye anh”
“Bye em!”

Du không biết mình nên buồn hay nên vui, lâu nay người bạn trai mới, Bách, đã rất tử tế chiều chuộng và chăm sóc cô nhưng thú thật hình như lòng cô vẫn còn một ngăn đặc biệt nào đó cho Duy. Du không muốn phá vỡ cái khung cảnh bình yên mình đang có, hình như cô đã bước đến cái tuổi mà người ta rất sợ có sự thay đổi trong tình cảm. Du cũng không muốn sắp xếp tình cảm của mình thành nhiều ngăn riêng biệt nhưng Duy lại về đây, dù sẽ ở xa cô hàng trăm cây số, biết cô có giữ vững lòng mình trước một mối tình xưa cũ nhưng quá lớn như mối tình cô giành cho Duy.

Hai hôm sau Duy email cho cô và hỏi “em ơi, bây giờ mới tập 2, vậy còn bao nhiêu tập nữa hả em”
“Còn 4 tập nữa, thôi để em gởi hẳn cái link cho anh khi nào anh có thì giờ thì vào xem. Trong đó có cả nhạc đệm và lời bàn của độc giả nữa nên sẽ thích thú hơn”
“OK em, anh chờ xem đấy”.
Ngay buổi chiều, Duy gởi mail
“Em có thể thành nhà văn rồi đấy, không cần phải làm Op Director nữa đâu”
“Mà anh đọc hết chuyện chưa? Đọc xong chẳng có comment gì hết vậy, nhất là mình lại là nhân vật chính”
“Anh đã nói là hay lắm và em có thể chuyển nghề thành viết văn được rồi, thế chưa đủ sao? Anh đã đọc hết chuyện đó định đọc chuyện tiếp nhưng lại thôi…”
Duy bỏ lửng ở đó và giọng điệu có vẻ hơi hờn dỗi, hóa ra câu chuyện kế tiếp là câu chuyện Du viết về người bạn hiện tại của mình, thôi thì như thế cũng tốt, để tế nhị báo cho Du biết rằng hiện giờ cô cũng có bạn và cũng chẳng muốn lại bước tiếp những bước đi trắc trở cùng Duy.

Tuy nghĩ thế nhưng tim Du chợt nghe xót xa, trời đất sao lại oái oăm thế, thật lòng Du chẳng muốn gặp lại Duy, thậm chí chẳng muốn nhớ tới anh. Trong khi Du muốn quên đi tất cả, không muốn một hình ảnh nào dù là nhỏ nhất gợi nhớ đến Duy thì chính anh lại về đây khi cuộc đời cô gần như đã ổn định sau bao ngày sóng gió.

Mỗi ngày đi dạy học về Du vẫn đi ngang qua con đường Nguyễn Hữu Cảnh mới mở, quẹo vào Nguyễn Bỉnh Khiêm để về nhà mình. Đây là con đường thật lớn để nối xa lộ thẳng ra Lê Thánh Tôn, quận I mà không phải vòng tới Hàng Xanh vào Thị Nghè. Con đường song song với Bason là xưởng đóng tầu ngày xưa, người ta đã cắt một phần sở thú ra để làm con đường này. Ngày xưa các nàng TV chỉ đi bộ đến cuối đường Nguyễn Bỉnh Khiêm là hết, nhưng bây giờ cuối con đường đã được ăn thông với đường mới mở (Nguyễn Hữu Cảnh) để dắt thẳng ra Lê Thánh Tôn, Saigon thật tiện lợi. Du chợt có một ý nghĩ ngộ nghĩnh trong đầu “phải chi ngày xưa đã có con đường này rồi thì các cây si sẽ bối rối chẳng biết em về ngõ nào mà chặn đường và mình cũng sẽ chọn đường này để tránh các cặp mắt “đáng ghét” của các anh Võ Trường Toản cứ nhìn chòng chọc vào người khi đi ngang qua con đường độc đạo này để về nhà. Du mỉm cười với ý nghĩ đó trong đầu.

Con đường rộng thênh thang, buổi tối trên đường đi dạy về, Du vẫn thấy các cô gái bán hoa, tuổi chỉ khoảng 15 hay 16 gì đó, càng ngày tuổi của các cô gái lại càng được trẻ hóa, các cô không đứng một chỗ để bắt khách vì dễ bị phát hiện và bị bắt. Phương pháp mới là các cô sẽ thuê xe gắn máy, mặc những chiếc áo như không mặc trên người, và phóng xe qua lại trên đường phố để kè theo các chiếc xe gắn máy của phái nam, già trẻ đều được gọi bằng anh, và rủ rê đi chơi.

Buổi tối nay trời lại mưa, mưa tầm tã, mưa hắt vào mặt đến nỗi không thấy đường đi. Mọi người dạt vào những căn nhà hai bên đường hay đậu xe dưới gầm cầu để trốn mưa, những khi mưa to đi không được vì không thấy đường rất nguy hiểm, mà trú cũng không yên vì sau một lúc mưa to nước sẽ ngập lên tới ống bô của xe và xe sẽ chết máy không đi được phải dẫn bộ. Mà dẫn bộ khi trời tối thì cũng chẳng an toàn gì cho phụ nữ, thật là tiến thoái lưỡng nan.

Dưới một mái hiên nhà, hai vợ chồng trẻ đang đứng núp mưa cạnh Du. Dù đã lấy cả tấm thân mình che chở cho vợ đang mang bầu, hình như người chồng vẫn chưa yên chí vì sợ mưa hắt vào vợ mình và vẫn cố nhoài người ra che chắn thêm cho cô vợ trẻ. Mé bên kia có lẽ là một cô gái bán hoa, son phấn nhòe nhoẹt, quần áo thật hở hang, đưa hết cả da thịt ra, cô đứng run lập cập dưới hiên nhà, nước hắt vào mặt, vào cả tấm thân gầy gò nhỏ bé của cô. Mọi người chòng chọc nhìn cô, lộ rõ vẻ khinh bỉ, nhưng dưới mắt Du, cô chỉ thấy tội nghiệp cho cô ta. Có người phụ nữ nào chẳng muốn lấy chồng, có con tử tế, có người phụ nữ nào chẳng muốn một mái ấm gia đình. Nhưng ông trời không chiều lòng tất cả mọi người, cái phần số của mỗi người đã được định sẵn chẳng cưỡng lại được, Du nghĩ thế. Du xích qua một chút và nói “em đừng xích vào đây không ướt hết”, cô ta có vẻ cảm động khi được để ý tới và trả lời giọng đặc sệt vùng sông nước Cửu Long “dạ hỗng sao, dzậy được gồi chị”. Hai hình ảnh, hai mảnh đời tương phản của hai số phận đàn bà mà Du chứng kiến trong một đêm mưa, một người đang hạnh phúc âu yếm bên chồng, người kia mang danh nghĩa xấu xa phải chấp nhận tất cả mọi giống đực, bất kể tuổi tác, giai cấp xã hội, chỉ với mục đích duy nhất là lấy được đồng tiền và nhờ đó mà tồn tại. Và biết đâu chừng, còn phải gởi tiền về quê nuôi cha mẹ già nghèo khó.

Trời đã tạnh mưa và mọi người lục tục chuẩn bị nổ máy xe ra về, cơn mưa lớn đã gột sạch những bụi bậm, những rác rưởi của con đường. Biết bao nhiêu điều phức tạp ở xã hội này, mãi dâm và cướp giật gia tăng, tai nạn giao thông dồn dập, mới hôm qua thôi, cũng trên con đường này một gia đình 4 người gồm có mẹ, ông ngoại và hai con trai đang đi trên một xe hơi đã bị một xe đi chiều ngược lại đâm sầm vào do tài xế say rượu, 3 người trong gia đình chết ngay tại chỗ, một đứa trẻ mất sau đó vài giờ trong nhà thương. Người chồng đang đi công tác nước ngoài ngỡ ngàng trở về nhận xác vợ con, thế là tan nát cả một gia đình khi mùa lễ hội đang tới.

Người ta nói “sau cơn mưa trời lại sáng”, đến bao giờ thì những phận đời như cô gái bán hoa kia thôi bị bầm dập và đến bao giờ người đàn ông vừa có vợ con chết thảm trong tai nạn giao thông kia tìm lại được ổn định cho tâm hồn mình. Chợt nhớ tới lời của ông chồng của một cô bạn đã nói với Du nhiều lần “anh không hiểu tại sao đủ thứ nguy hiểm như thế nhất là đi ngoài đường dễ bị tai nạn giao thông mà em vẫn thích ở VN dù có giấy tờ định cư ở Mỹ”, chính bản thân Du cũng không hiểu điều gì đã níu kéo mình ở lại với mảnh đất này dù bao nhiêu bạn bè cũ đã ra đi tứ tán, phải chăng là những kỷ niệm xưa vẫn còn phảng phất đâu đây chưa thể phai nhạt?




*** TRANH VE CUA LIEN HUONG TV 63-70