VALENTINE'S DAY

Hôm nay trên đường đi tập yoga về, bà Hân chợt nhận ra đường phố đông vui nhộn nhịp hơn mọi ngày, hóa ra đó là Valentine’s Day. Ở VN người ta gọi Valentine’s Day là ngày Lễ Tình Nhân, dù cả tuần trước bà đã nghe bao nhiêu chương trình quảng cáo về những món quà hay những tiết mục dành cho ngày lễ này nhưng hình như mối quan tâm của bà lúc này thiên về sức khỏe nhiều hơn là những sự kiện khác. Xã hội Việt Nam ngày càng tân tiến thì các lễ hội, ngày xưa chỉ mang tính quốc tế, nay đã từ từ thâm nhập vào Việt Nam như một lẽ đương nhiên, những ngày lễ như Mother’s Day, Father’s Day, Teacher’s Day, rồi đến Valentine’s Day…. ngày càng trở nên phổ biến trong xã hội Việt Nam.

Bà nhớ lại thời tuổi trẻ của mình, lúc ấy có biết Valentine’s Day là gì đâu. Hình như sống ở Việt Nam mấy chục năm, nếu trí nhớ bà không đến nỗi tệ, thì Valentine’s Day chỉ mới được mọi người chào đón trong khoảng 10 năm trở lại đây thôi.

Giờ này chắc hẳn các “đại gia”, những kẻ nhiều tiền lắm của hoặc do có chức có quyền hoặc giầu lên nhờ gặp thời, đang đua chen nhau tìm hiểu xem món quà nào sẽ khiến cho một “chân dài” nào đó phải ngả vào lòng mình. Các cặp trung lưu thì theo dõi giá hoa hồng và chocolate đang tăng giá từng ngày. Giới sinh viên học sinh thì phân vân không biết nên chọn gì để tặng bạn gái cho hợp túi tiền rất eo hẹp của mình.

Vào ngày Lễ Tình Nhân ở VN, người ta đi đầy đường phố, nhộn nhịp chỉ kém Giáng Sinh một chút, các nhà hàng lớn nhỏ hầu như đều có chương trình đặc biệt giành cho các cặp tình nhân, đa số các nhà hàng và phòng trà có giá phải chăng đều kín khách đặt chỗ trước.

Ngày Lễ Tình Nhân, điều làm bà Hân chú ý nhất có lẽ là gian hàng bán hoa tươi, chỉ có tính nhất thời, giành cho những người có thu nhập thấp. Người mua hoa là những người không nhiều tiền và người bán hoa là các em sinh viên học sinh, muốn nhân cơ hội, kiếm thêm chút tiền đỡ đần cha mẹ trang trải gánh nặng cơm áo nơi thành phố hoa lệ nhất nước này. Gian hàng chỉ đơn giản là một xô nước ngâm hoa hồng trong đó, hoa có thể được gói từ một hay hai ba cái trong giấy bóng kính hay đặt trong một giỏ mây nhỏ. Giá hoa thì thường là nhất định không nói thách vì hàng hóa lề đường đã quá “bèo bọt” rồi còn nói thách gì nữa. Mỗi khi đi ngang qua những gian hàng hoa sinh viên này dưới trời nắng gắt, bà vẫn bâng quơ lo lắng và thương cảm cho cho các em sinh viên nghèo, nếu chẳng may bán không hết lại thâm vào vốn thì thật là tội nghiệp.

Các cô gái trẻ vào ngày này, hồi hộp chờ đợi hành động của những anh chàng đang theo đuổi mình, những anh chàng đã tỏ tình mình...họ sẽ làm gì trong ngày Lễ Tình Nhân này. Ở các văn phòng làm việc vào ngày lễ, vì không phải là ngày được nghỉ chính thức, các bà các cô đôi khi được tiếp tân gọi ra nhận hoa từ các đức ông chồng (đối với người đã lập gia đình) hoặc từ người yêu (dối với những người còn đang trong giai đoạn yêu đương). Khỏi phải nói, khi trở về phòng làm việc của mình, mặt mũi người nhận hoa hết sức là vui sướng và hãnh diện với các đồng nghiệp khi có chút quà trong tay. Bà vẫn nhớ mấy năm trước lúc còn đi làm việc, người yêu bà, dù ở xa cả nửa vòng trái đất, vẫn đặt một bó hoa tươi thật đẹp cho bà, cứ đến đúng ngày sinh nhật hay Valentine’s Day… là hàng hoa mang tới giao tận công ty bà làm việc. Bà nhận hoa dười sự ngưỡng mộ của bao nhiêu nhân viên nữ dưới quyền, nhưng họ không ganh tị với bà, có gì mà ganh tị với một người đã gần nghỉ hưu, họ chỉ chia vui cùng bà bằng những câu nói đùa “trời ơi, tuổi này mà chị còn nhận hoa ngày Lễ Tình Nhân làm đàn em tủi thân quá! mà đâu phải mình bà, cũng có nhiều em khác được nhận hoa, chocolate và quà trong Valentne’s Day này. Chỉ tội nghiệp những người không nhận được gì mặt buồn so, thế nên ở một cơ quan nào đó, đã có trường hợp một cô chẳng hiểu vì tự ái hay vì tủi thân, mỗi năm đúng ngày Lễ Tình Nhân đã tự đặt hoa mang đến văn phòng làm như có ai đó tặng mình, chắc có lẽ để thõa cái tự ái của người con gái. Mãi đến sau này, tình cờ một hôm nhân viên bán hoa đến văn phòng thu tiền mới vô tình lộ ra chuyện này, thật là tội nghiệp!

Một người bạn bà, chủ một “mini hotel” ở Saigon, vẫn thường nói với bà là mỗi khi đến Christmas hay Valentine’s Day, phòng ở khách sạn không đủ cung cấp cho các cặp đôi trẻ tuổi dù giá cả đã được nâng lên gấp đôi ngày thường. Hình như trong những ngày lễ vui, người con gái dễ bị sa ngã hơn bởi không khí rộn ràng của lễ hội, hậu quả là sau lễ các nhà thương phụ sản có biết bao các em gái, chỉ ở tuổi teen, đến xin nạo hoặc phá thai.

Bà nhớ lại ngày xưa, thời còn đi học, những người con gái như bà, chỉ đi vào cine hơi tối với người yêu đã sợ có người trông thấy về mách lại với bố mẹ thì chết đòn. Ngày con gái bà còn ở VN, bà cũng luôn lo lắng về đứa con gái duy nhất mà bà đặt rất nhiều kỳ vọng. Bà luôn sợ tuổi trẻ không kềm lòng được với những ham muốn tuổi mới lớn, thế nên khi bắt gặp con đi chơi với bạn trai trong giờ mà đáng lý ra con bé phải ngồi trong lớp học, bà đã điên cuồng vất hết xách vở đứa con gái ra đường và khóc lóc vật vã như vừa mất một thứ gì quý giá lắm. Giờ nghĩ lại bà vẫn buồn cười cho thái độ “quá khích” của mình mấy chục năm trước. Đến khi con gái đi nước ngoài sinh sống vào năm 18 tuổi, bà chợt nhận thức ra rằng con bé đã hoàn toàn nằm ngoài vòng kiểm soát của mình và đành phó thác cho định mệnh đưa đẩy, chấm dứt những cơn lo hão huyền ngày xưa.

Ngày hôm nay, sau mấy chục năm ngồi nghĩ lại, khi con gái đã lập gia đình, bà hình như đã có một cái nhìn rộng mở hơn với giới trẻ. Bà không còn lên án mạnh mẽ những em gái không còn trinh tiết trước khi về nhà chồng vì bà nghe nói ở nước ngoài mấy ai giữ được chuyện này cho đến ngày lên xe hoa như thời xưa. Bà chỉ nghĩ nếu sống cho một mối tình thật sự thì việc “mất mát” này cũng chẳng đáng gì. Giá mà bà đã có ý nghĩ này từ bao nhiêu năm trước có phải đã đỡ hơn nhiều cho con gái bà, nghĩ đến đấy bà tự mỉm cười với chính mình.

 

 

 

 

Bà nhớ tới ngày xưa bà cũng mơ mộng, cũng sôi nổi như những người trẻ ngày nay: yêu, đau khổ và bị dằn vặt vì vài mối tình, rồi lấy chồng, sinh con…. Sau đó bao nhiêu chuyện xảy ra trong cuộc đời. Người nào có phúc thì duy trì được gia đình hạnh phúc vì vợ chồng biết nhường nhịn che chở nhau mà sống, vô phúc thì gặp vợ hay chồng không chung thủy hay quá quắt rốt cuộc cũng phải chia tay. Như bà đây, ông chồng bà chẳng lăng nhăng, mèo mỡ chỉ có cái tội luôn cảm thấy “insecure” về bản thân mình nên lúc nào cũng ghen tuông vô lối với bà, ngày đó bà hiền như cục bột nếu bị đánh vì ghen tuông cũng chỉ biết khóc và trốn mất. Các bạn bà, mỗi người mỗi cảnh, chồng có bồ, có vợ bé bỏ bê gia đình, chồng không chịu đi làm cứ nằm một chỗ cho vợ lo….thế nên khi họp nhau lại, các bà vẫn nói đùa với nhau “chỉ khi nào chồng mình chết bỏ vào hòm liệm mới chắc đó là chồng mình”, người khác cãi “đâu có, còn phải chờ xem có bà nào dắt con đến nhận và xin chịu tang nữa không chứ”…..

Tình yêu đầy mầu sắc, nó cho ta những phút thăng hoa nhưng đôi lúc cũng đẩy ta đến những đau khổ tận cùng. Có lúc tưởng mình sẽ không còn sống nổi khi mất người yêu, tưởng rằng thế giới này sẽ sụp đổ khi người yêu bước ra khỏi cuộc đời mình. Nhưng thời gian là liều thuốc nhiệm mầu, xoa dịu mọi nỗi đau, giúp ta vá víu những vết thương lòng, nếu không chắc là thiên hạ sẽ chết hết vì tình. Đối với một người đã có tuổi như bà, càng già càng hoài niệm, nghĩ về những kỷ niệm thơ mộng ngày mới lớn, những vu vơ giận hờn, những câu nói ngây ngô vụng dại mà mình đã thốt ra. Nhớ về nó để tự nhắc rằng ta đã sống những thời điểm hạnh phúc và ngu ngơ nhất, những người xưa sao mà đáng yêu, đáng nhớ.

Như bà đây thường thích nghe tin tức hoặc tìm gặp lại những người đã từng yêu thương hay ngưỡng mộ mình, vì tò mò cũng có mà vì còn chút quyến luyến cũng có. Nhưng với kinh nghiệm của bản thân bà, nếu muốn giữ nguyên những tình cảm hay hình ảnh đẹp ngày xưa để tiếp tục mơ mộng thì chẳng nên gặp lại người xưa làm gì vì hầu như những cuộc gặp gỡ đó chỉ làm mất đi cái hình ảnh mà ta hằng ấp ủ. Chắc chắn điều làm bà thất vọng không phải là cái ngoại hình già nua của người xưa, vì ngay cả bản thân bà cũng đâu còn trẻ mỏ gì. Nhưng cái thất vọng đến từ những thay đổi quá nhiều về cá tính của họ sau mấy chục năm không gặp.

Bà may mắn là một trong những người được sang Mỹ đầu tiên sau 1975, kết hợp một chuyến công tác với du lịch khi đang làm cho một tổ chức nhân đạo của Mỹ vào năm 1998. Lần đó, qua sự sắp xếp của bạn bè, bà đã có dịp gặp lại một mối tình đầu, hay đúng hơn chỉ là một rung động đầu đời khi còn thơ trẻ. Ngày xưa anh chàng này rất nhút nhát, anh là bạn của anh một cô bạn thân học trên bà hai lớp và luôn tìm cách tặng bà những cuốn sách đã học. Những trang sách người ta tặng bà có những vết cháy do tàn thuốc lá, và ngày đó bà đã tự hỏi không biết anh ta suy tư vừa học vừa hút thuốc lá làm cháy cả trang giấy, hay cố tình đốt cho ra vẻ người lớn lãng mạn. Anh chàng này, hồi đó dưới mắt bà thì hơi ngờ nghệch với mái tóc lúc nào cũng chải “brillantine” bóng lộn, ruồi đậu vào cũng phải trượt chân ngã nhào, anh ta cũng phải đeo đuổi khá lâu bà mới ưng thuận. Sau này khi đã chia tay nhau vì lý do gì bà cũng chẳng nhớ rõ, anh ta vào không quân và cưới một cô vợ là cô giáo làng rất hiền lành dễ thương.

Chuyến bay từ L.A qua San Jose theo lời mời của người xưa và gia đình đã đưa bà đến gặp lại ông, ông đã ra đón tận phi trường và dặn bà không được nói trước trang phục mình mặc để ông tự kiếm. Trong khi bà còn đang bối rối chưa biết ông ta đứng ở đâu thì ông đã tiến đến gần và nói rằng “em cũng chẳng thay đổi gì mấy”, ơn trời bà cũng không đến nỗi tệ để ông ta còn có thể nhận ra người xưa. Vợ chồng ông tiếp đón bà rất nồng nhiệt vui vẻ, nhưng có điều bà lấy làm lạ là không như những bà vợ khác luôn tìm cách theo dõi ông chồng mình, nhất là khi gặp lại người xưa, bà vợ ông lại luôn giả vờ đề nghị ông chồng chở bà đi chơi còn bà ta thì cáo bận không đi cùng.

Sau vài ngày ở cùng họ, bà biết rằng vì ngày xưa ông này cù lần và khù khờ không ăn chơi nhiều nên nay ông thay đổi cá tính, tự nhiên thích sôi nổi, tuần nào cũng đi vũ trường cặp kè với các em sửa mắt, bơm môi đủ kiểu….và bà vợ đã chán ngán với cảnh ông thậm chí còn chở bồ về nhà lấy quần áo của vợ cho bồ mặc đi nhảy đầm. Những tưởng một mái nhà êm ấm ở Silicon Valley, một bà vợ hiền lành dễ thương đã làm ông vui sống đến tuổi già, ai dè ông lại lựa chọn một lối sống vung vít như thế, thôi thì ai cũng có lý do riêng để làm điều mình muốn. Lần gặp đó, nghe bà vợ kể chuyện bà đã thất vọng về người xưa vô cùng, dĩ nhiên tình cảm thì chẳng còn gì vì ngày xưa chỉ đưa đón nhau đi “bal de famille” ở nhà nhỏ bạn chứ chẳng có gì sâu đậm, nhưng bà thấy tiếc cho ông, không biết hưởng một cuộc sống yên bình mà bao nhiêu người mơ ước.
Thời gian sau đó bà nghe vợ chồng họ ly dị, chia đôi căn nhà, bà vợ tìm được một người đồng cảm với mình và đã dời qua sống ở xứ Canada lạnh lẽo nhưng ấm áp tình người, còn ông sau vài lần về VN vung vít làm VIP, đã bị các em chân dài lừa gạt hết tiền của, nay nhà cửa không còn phải sống lay lắt buồn thảm.

Tiếp đến lại có một ông bạn từ Mỹ trở về, ông này ngày xưa rất ái mộ bà khi còn trẻ, với mái tóc kiểu Francoise Hardy hoang dại. Sau khi vợ mất vì ung thư phổi, ông về SG tìm lại hình ảnh cũ và đã thất vọng vì bà bây giờ đã không còn trẻ để duy trì mái tóc Francoise Hardy ngày xưa nữa. Tuy nhiên với tình cảm còn lại, và sự thấu hiểu những khốn khổ mà dân tình đang phải chịu đựng lúc đó, ông đã lên tiếng đề nghị làm đám cưới giả để mang bà và con gái đi. Lúc này hai vợ chồng bà đã chia tay và ông chồng cũ vừa vượt biên sang Mỹ nhưng chưa vào được quốc tịch nên không thể xúc tiến việc bảo lãnh cho con gái bà. Thật tình thì bà cũng đã nát óc suy nghĩ rất kỹ vì nếu nhận lời ông bạn này bà có thể đi Mỹ định cư cùng con gái, trong khi nếu chờ ông bố ruột con gái bảo lãnh thì chỉ mình con gái đi được.

Suy đi tính lại, nếu nhận sự giúp đỡ này thì ơn nghĩa đó biết lấy gì đền đáp, hoặc nếu sự yêu cầu đền đáp không đúng với ý muốn của mình buộc mình phải từ chối thì bà lại có cảm giác như đã lợi dụng lòng tốt của người ta. Sau nhiều ngày ray rứt, bà đã quyết định từ chối đê nghị giúp đỡ của ông ta vì cảm thấy mình không hề có chút tình cảm nào với người đàn ông này dù biết rằng mình đã bỏ qua một cơ hội tốt để có một tương lai tốt đẹp cho cả hai mẹ con.

Người xưa thứ ba bà gặp lại ở Mỹ là một người hoàn toàn thành đạt, ngày xưa có thể nói bà và ông là một cặp lý tưởng mà bao người trầm trồ khen ngợi. Bà đã thật sự yêu ông bằng một mối tình trong sáng của tuổi mới lớn, câu chuyện bắt đầu từ cuộc gặp gỡ giữa hai người trong một buổi tiệc tại nhà một người bạn, từ đó hai người quấn lấy nhau như hình với bóng, đi đâu cũng có nhau nhưng dĩ nhiên là hoàn toàn lén lút vì thân phụ bà rất nghiêm khắc.
Bà vẫn không quên những ngày hẹn hò ở đại học Văn Khoa trước khi người yêu đi Nhật du học, hồi đó sao mình thật dễ rung động, chỉ một hành động nhỏ của người yêu như với tay gỡ những chiếc lá me vàng lẫn trong mái tóc dài và óng mượt của bà đã làm bà ngất ngây đến lạ thường. Rồi những ngày đầu vào đại học, bà được mua tặng sách Hán Văn. Ngày đó, học Văn Khoa ban Anh nhưng vẫn phải học thêm Hán Văn. Sau khi đậu Tú Tài II, bà “xí xọn” ghi danh cả hai trường Văn Khoa và Luật Khoa để học, sau ngày người ấy lên đường du học bà bỏ luôn Văn Khoa và chỉ theo đuổi việc học tại luật khoa.

Ngày người yêu cũ lên đường du học là ngày hai người vừa chia tay nhau được vài tháng, lý do chia tay thật đơn giản mà bà nghĩ nếu là bà bây giờ, chuyện đó có lẽ đã được bỏ qua. Chẳng là có một buổi tiệc hai người cùng được mời đi, lúc đó gần đến thi học kỳ nên ông cụ thân sinh bắt bà ở nhà ôn bài. Bà không đi được, mà người ấy lại cần “partner” để nhảy đầm, thế mà người ta “nỡ” mang một người khác đi thế chỗ bà.

Ngày mới lớn, có người con gái nào mà không lý tưởng hóa người mình yêu, nên bà cương quyết đoạn tuyệt dù rất yêu người. Mặc những lời năn nỉ ỉ ôi, trước mắt người ta bà càng tỏ ra cứng rắn bao nhiêu, thì khi về nhà đối mặt với chính mình bà lại vật vã đau đớn bấy nhiêu. Tình yêu đối với bà lúc ấy sao mà vất vả, khổ sở.

Ngày gặp lại, ông bay từ San Francisco xuống Orange County, hai người mừng mừng tủi tủi, ông khen “anh chưa gặp ai còn kẹt lại ở Việt Nam mà trông còn gọn ghẽ và “mode” như em, em ở VN mà thành công quá..”, còn ông dưới mắt bà ngoại hình cũng còn rất là khá dù cũng đã ngoài 60, cao ráo, gọn gàng và vẫn đôi mắt dễ thương ấy, đôi mắt dại đi sau làn kính cận mà bà đã từng yêu vô cùng. Ông nói đã ly dị vợ, một luật sư cũng có tiếng, có một con trai đã lớn và hiện đang sống một mình. Những tưởng đã gặp lại người xưa mà mình hằng ao ước, người đã có cùng ta bao nhiêu kỷ niệm đẹp để ấp ủ trong hàng chục năm qua. Thế nhưng sự việc lại không phải như vậy, trong các câu chuyện trao đổi giữa hai người, ông từ từ lộ ra sự khoe khoang mà bà nghĩ là không cần thiết, nào là khi bà nói:

“Có lẽ khi nào em quyết định ở đây luôn sẽ mua một Honda Civic vừa rẻ vừa gọn nhẹ cho dễ lái” thì ông trả lời:

“Ừ khi nào em qua hẳn thì cứ mua loại ấy cho gọn vì dễ lái, anh đây đi làm cũng bằng xe đó, chỉ có đi chơi thì anh mới sử dụng Porsche thôi?” hoặc:

“Anh làm trong ngành hạt nhân (nuclear) nhờ trời lương cũng khá, nên khi vừa ly dị bà xã xong là anh mua ngay được một nhà khác cũng ở S.F”…

Đại loại những chuyện như thế đã làm mất hẳn cái hình ảnh đẹp đẽ mâ bà hằng trân trọng từ lúc 20 tuổi cho đến ngày gặp lại. Tại sao người ta cứ phải mang vật chất ra để khoe khoang với nhau, hay người ta nghĩ mình còn ở VN nên dễ bị lòe bởi những cám dỗ vật chất ấy? Rốt cuộc những cuộc trò chuyện qua điện thoại sau đó ngày càng trở nên nhạt nhẽo và bà chẳng còn thấy gì lôi cuốn khi gặp lại người xưa nữa.

Vào Valentine’s Day, bà thường tự hỏi có bao nhiêu người phụ nữ vẫn cảm thấy buồn và cô độc khi không một mảnh tình vắt vai. Có cần phải có một ngày như thế để những người cô đơn cảm thấy mình thừa thãi trong cái thế giới tràn đầy yêu thương ngày hôm đó, khi các cặp đôi hăm hở đi tìm quà để tặng nhau và cùng lên kế hoạch cho những buổi hẹn hò thơ mộng.

Trong cuộc đời của mình, về mặt tình cảm bà cũng gặp không thiếu những người tử tế dễ thương, đồng cảm với mình nhưng hình như ở tuổi này cái dự định bước thêm bước nữa của bà đã bị chùn lại dù cho những ám ảnh về một tuổi già cô đơn cũng luôn vây chặt lấy bà. Bà phải cám ơn trời phật đã cho bà hưởng những phút giây thăng hoa cũng như đau khổ nhất của tình yêu đôi lứa, đã trải qua đủ hỉ nộ ái ố trong tình yêu và ngày hôm nay bà vẫn tồn tại để chứng kiến những yêu thương của lớp trẻ như mình ngày nào.

Điều duy nhất bà tiếc nuối trong cuộc đời này là đã không có được một mối tình đẹp từ thời son trẻ, lấy nhau, có con rồi có cháu mà vẫn thương yêu đùm bọc và được ở cạnh nhau cho đến lúc nhắm mắt, mà có bao nhiêu cặp được như vậy, bà tự hỏi?. Giờ đây khi mái đầu đã điểm bạc, bên cạnh bà là một tình cảm trầm lắng không sôi nổi như thời tuổi trẻ, nhưng đó cũng là điều an ủi quý giá không phải ai cũng có.

Bà muốn chúc mừng những cặp đôi hạnh phúc đã cùng nhau chia xẻ một quãng đường đời dài đăng đẳng mặc cho sóng gió dập vùi.

Báo chí đang rùm beng chuyện Valentine’s Day, giá hoa hồng đã lên gấp 10 lần so với ngày thường. Với bà, đóa hồng nào có đẹp mấy rồi cũng lụi tàn, chỉ có cái chân tình dành cho nhau mới là đóa hồng vĩnh cửu trong trái tim của người bạn mình. Có mơ ước gì thì cũng đã muộn màng, thôi thì đành hẹn kiếp sau.

Saigon Feb 12th 2012

BÀ Ê LI DZA BỆT

 

 

Bà có cơ ngơi đàng hoàng ở VN, nhà cửa khắp nơi cho thuê cho mướn, thậm chí một apartment sang trọng ở khu South Saigon – Phú Mỹ Hưng để cho nước ngoài thuê. Như thế là đủ, thậm chí là quá dư, cho cuộc sống của bà ở Việt Nam do đó dù chỉ có một đứa con gái duy nhất định cư nước ngoài làm giấy tờ bảo lãnh sang nước ngoài sinh sống, bà đã nhiều lần làm lơ không muốn xúc tiến giấy tờ định cư.

Nhưng lòng mẫu tử đã chiến thắng những ngần ngại đó, vì thương con gái phải quản lý vài cửa hàng café & bánh ngọt lại thêm hai đứa cháu nhỏ, mà bà cuối cùng đành xách gói ra đi mà lòng chẳng chút thanh thản. Hai đứa cháu ngoại có lẽ là động lực mạnh nhất giúp bà có quyết định dứt khoát để lên đường sang Úc, một xứ sở hoàn toàn xa lạ với bà, dù ở đấy được quảng cáo là môi trường trong sạch, con người thân thiện và nhiều hoa thơm cỏ lạ.

Cuối cùng thì bà cũng đến Úc, cái tên cúng cơm cha mẹ đặt cho bà đã được đứa con gái đề nghị thay bằng tên Ê Li Dza Bệt (Elizabeth) theo cách gọi của con gái bà. Tên mới cho hàng xóm dễ gọi và cho thích nghi với hoàn cảnh mới, nhưng bà hoàn toàn chống đối lại việc đổi tên không chính thức này dù nó cũng giúp bà kết thân với vài người hàng xóm xung quanh nhà, nhất là với một cặp vợ chồng lớn tuổi người Úc chính gốc. Ông tên là Mark còn bà vợ tên là Helene, hai vợ chồng rất quý trọng và thích nói chuyện với bà dù phần nào cũng bất đồng ngôn ngữ, nhiều năm theo học một trường nữ nổi tiếng của SG ngày xưa, nhưng sau bao cuộc bể dâu vật lộn mưu sinh, làm những việc không dính dáng gì đến sinh ngữ nên bao nhiêu chữ nghĩa bà đã trả lại hết cho thầy cô.

Đến Úc, phải công nhận bà cũng thích thú thưởng ngoạn cái không khí trong lành mà bà chưa bao giờ tìm thấy ở VN, người Úc lại nổi tiếng thân thiện và hiền hòa, nên lúc đầu, tuy rất nhớ VN nhưng vì bận rộn hai đứa cháu ngoại nên bà cũng OK mà sống.
Lại thêm ông Mark hàng xóm luôn luôn đứng bên kia hàng rào thăm hỏi, bà và ông ta luôn trao đổi cây cảnh, mỗi khi bà xào gì ngon lành trong bếp mùi thơm bay ra ông Mark lại đứng bên hàng rào nhìn sang và hô lớn “smell very good, you cook good” bà hiểu ông hàng xóm khen bà nấu ăn ngon và bay mùi thơm phức, thế là từ đấy, chỉ trừ mắm tôm, còn nấu cái gì ngon bà đều đem biếu hai vợ chồng ông hàng xóm. Hai vợ chồng ông đã nghỉ hưu chỉ vui với cây cỏ, chim chóc quanh nhà. Để đáp lại tấm thịnh tình của bà, ông Mark thỉnh thoảng lại ôm chậu cây sang tặng vì biết bà rất thích hoa, đặc biệt là hoa hồng. Người ngoại quốc họ thật là tự nhiên, bà bảo mỗi khi thấy bà xuất hiện là ông hàng xóm cứ ôm hôn bà thắm thiết dù là trước mặt bà vợ hiền lành của ông. Con gái bà thường hay lườm nguýt ông Mark vì cái tội đó, nó nói rằng “tụi con ở đây cạnh ông ta cả mấy năm trời ông chỉ say hello là xong, thế mà bây giờ có mẹ sang ông bày đặt đủ thứ, nào cho hoa hồng, nào ôm hôn thắm thiết…” bà chỉ cười “vì ông ấy mến mẹ thôi mà..”

Có hôm bà nhìn sang vườn nhà ông, nói rằng thích cây chanh, ý bà muốn ông cho nguyên cây về trồng, không biết ông hiểu sao lại đem cả một túi chanh cho bà, bà chẳng biết làm gì đành làm một hũ chanh muối to cho con cháu pha nước uống.
Lâu lâu thì ông lấy cái xe hơi cũ mèm của ông ra, theo diễn tả của bà, chở vợ ông và bà đi chơi loanh quanh, cái xe hơi dưới mắt bà xấu như ma lem thế mà ông khoe nó là đồ “antique” bây giờ trị giá phải đến 90.000 dollar Úc, bà cũng chỉ ừ hử cho qua chuyện. Ông Mark hỏi bà thích cái xe này không, vì lịch sự bà trả lời là thích và ông kết luận “if you like it, I’ll keep it”. Ông chở bà vợ ông và bà đi chơi khắp nơi vùng Perth, bao giờ cũng cho bà ngồi ghế trên cùng ông còn bà vợ ông ngồi băng sau, bà có từ chối thì hai vợ chồng đều nhất quyết phải vậy cho bà nhìn quang cảnh cho dễ. Ông Mark chở bà qua cái damp lớn nơi cấp nước cho cả vùng Perth của Úc, qua cái nghĩa địa có các sinh linh nhỏ bé đã mất khi còn rất nhỏ và theo ông, tuy là người ngoại quốc, cũng biết kiêng cử nói với bà “chỉ đi qua coi thôi chứ không nên vào đây vì không tốt, sợ linh hồn các cháu sẽ theo mình về nhà…”

Bà rất nhớ quê nhớ bạn bè bên Việt Nam nhất là khi mùa Tết đến, ở Úc cũng như những nước khác, cái Tết VN được người ta chào đón một cách thờ ơ. Bà nhớ những ngày cùng bạn bè lặn lội đi làm từ thiện ở Cà Mau, ở Bệnh Viện Ung Bướu….nhớ những hôm buồn tình chỉ dùng điện thoại ới một tiếng là chỉ nửa tiếng sau đã có thể đến tận cơ quan nơi bạn đang làm việc để nói chuyện chơi đùa….càng gần Tết nghe mọi người nói chuyện về VN bà càng nôn nao.

Có lần bà tâm sự với ông Mark là bà không phải tên là Ê Li Dza Bệt mà tên của bà là Mai và bà chỉ thích cái tên cha sinh mẹ đẻ này thôi. Ông Mark nghe thế thì cũng chiều lòng bà và kể từ ngày ấy, ông gọi bà là Mai Rose, kết hợp tên bà Mai và tên chậu hoa hồng ông tặng bà thành Mai Rose. Cuộc đời cứ thế êm đềm trôi trong sự nhung nhớ VN đến xót lòng của bà, chẳng khi nào mà bà không nhớ đến quê nhà nơi bà đã sống gần hết đời người. Mỗi ngày khi đưa cháu đi học bà đều chạm trán ông Mark đã đứng sẵn trong sân vườn để chỉ nói câu “hello Mai Rose, how are you?” dĩ nhiên bà cũng đáp lại lời thăm hỏi của ông hàng xóm vui vẻ tốt bụng đó “I’m fine thankyou and you?”.

Bà yêu hai đứa cháu ngoại và chiều chuộng chúng vô cùng, nhưng chiều chúng bao nhiêu thì lại bị con gái bà chỉ trích bấy nhiêu “từ khi mẹ sang, lũ nhỏ hư quá, ăn cơm chạy khắp nhà, rơi rớt tùm lum bẩn ơi là bẩn”. Lúc đầu bà còn kiên nhẫn giải thích “tại mấy đứa nó không chị u ăn thì mẹ phải cho nó chạy nhẩy nó mới chịu ăn..” sau thấy con gái cứ lầu bầu nói mãi bà nổi điên quát “thôi tôi nhà quê lắm, cho tôi về lại VN tôi sống chứ tôi không hợp với đất nước văn minh này đâu…” cứ thế chuyện lặt vặt trong nhà chẳng có gì mà hai mẹ con cứ hục hặc nhau và kết cục là bao giờ bà cũng đòi cho bà về lại VN để sống nốt quãng đời còn lại.

Những ngày con cháu đi vacation là những ngày bà được tự do nhất, bà gọi điện thoại về VN cho đủ người, nói chuyện đủ thứ cho vơi bớt nỗi cô đơn và nhớ nhà. Bà nói “tao mong một ngày nào đó, nó không chịu nổi tống tao về VN thì tao sướng biết mấy…” nhưng có dễ gì đâu, bà đang là một cánh tay đắc lực trông hai đứa cháu cho con gái đi làm kinh doanh, dễ gì bà được “giải phóng”, thật ra là mẹ bà cũng mong giúp con mình, cũng xót xa khi thấy con ốm yếu mà phải cưu mang bao nhiêu việc nhưng giá mà đứa con gái biết nói năng với mẹ một cách dịu dàng và tế nhị hơn thì cuộc sống này đối với cả hai sẽ tốt đẹp hơn biết bao nhiêu. Mong lắm thay!

Saigon Feb 7th 2012

BÓNG TỐI ĐÃ QUA

Những ngày cận Tết, trong khi mọi người sửa soạn đi sắm sửa chuẩn bị Tết, mua tour đi du lịch, lên kế hoạch thăm viếng bạn bè thì tôi lặng lẽ chuẩn bị đi mổ.

Vào những ngày cuối năm, khi thấy mọi việc trôi chảy tôi đã mừng thầm vì dù là năm tuổi nhưng chẳng có gì hệ trọng, những tưởng đã vượt qua được năm tuổi một cách an toàn rồi.

Theo thông lệ cứ vào cuối năm, tôi thường cùng vài bạn đi làm check up sức khỏe tổng quát. Sau khi check up xong là sửa soạn hành trang lên đường sang Mỹ thăm con, năm nay trời chẳng chiều lòng người, kết quả có đôi chút bất thường, khiến mọi kế hoạch phải hoãn lại.

Bình thường tôi hay chú tâm vào những check up mà phái nữ hay mắc phải, làm pap smear, chụp mammography mỗi năm (dù lời khuyên của BS là chỉ cần chụp cách năm một), ultrasound ruột gan phèo phổi….Thế mà ác thay vấn đề không nằm ở chỗ đấy mà lại ở lãnh vực khác. Chẳng là BS làm siêu âm cho tôi là BS quen khá thân, tự nhiên mình chẳng đóng tiền cũng chẳng yêu cầu siêu âm cổ vậy mà BS hỏi “chị đã bao giờ siêu âm cổ chưa?” tôi trả lời “chưa bao giờ, mà cổ có gì mà siêu âm hả BS?”. Thế là bà BS rà lên cổ, dừng lại đôi chút bên cổ trái và tuyên bố sẽ chuyển sang chuyên khoa về nội tiết để check tiếp. Bà đích thân hướng dẫn tôi sang khoa nội tiết và dặn dò BS chuyên khoa, ông BS lấy ống kim tiêm vào phía trái cổ tôi (nơi được kết luận là có hai tumor nhỏ 1mm), chích chất dịch trong đó để làm xét nghiệm gọi là FNAC. Kết quả ông kết luận một cái lành tính còn một cái khá lạ nên khuyên tôi đi mổ lấy ra. Theo thông lệ trong y khoa, tôi lại đi seek second opinion, với sự giới thiệu của một BS là nhân viên dưới quyền ngày xưa, tôi đi gặp một giáo sư hàng đầu về tuyến giáp, nổi tiếng nhất nhì VN. Vị GS này kết luận là nên mổ, thứ nhất là vì vấn đề thẩm mỹ sau này, thứ hai là để nó phát triển sẽ không tốt, dù lành hay dữ thì nhỏ như thế lấy ra cũng là xong.

Đã thế lại còn vướng vấn đề tim, chẳng là sau khi BS chọc lấy dịch trong cổ làm FNAC, tôi mới leo lên đo điện tâm đồ. Thế là hồn vía lên mây và tim nhảy loạn xạ. Kết quả là nhịp tim bất thường, thiếu máu cục bộ. Lại bị refer qua ông GS về tim để coi lại và cho uống thuốc tim xem có mổ được không? Tôi cứ cố cãi với vị GS nội tiết là tôi chưa bao giờ bị vấn đề gì về tim mạch, chẳng qua chỉ vì tôi quá sợ với việc chích kim vào cổ nên khi khám và đo tim nó mới nhảy lung tung như thế. Nhưng kết quả là kết quả, mặc cho tôi phân trần, ông nhất định bắt tôi phải uông thuốc tim cho ổn định và được GS tim phê vào hồ sơ cho phép mổ thì mới xúc tiến mổ. Những ngày cận Tết, trong khi mọi người vui vẻ đón xuân thì tôi chẳng còn thiết tha gì hết, cứ chạy ngược chạy xuôi, hết GS nội tiết đến GS tim, cuối cùng thì GS tim phê vào đồng ý cho mổ.

Ngày 29 Tết mà tôi vẫn còn lẩn quẩn ở phòng mạch BS, BS đề nghị mổ ngày mồng 8 Tết nhưng tôi xin ngày mồng 10 vì mồng 8 là khai trương trường lớp, tôi cũng muốn gặp học sinh và có đôi lời nhắn nhủ các em trước khi lên bàn mổ.

Đúng ngày mồng 10 Tết, sau khi đã làm thêm một số xét nghiệm cần thiết cho việc mổ xẻ, xét nghiệm đông máu, loại máu, HIV… tôi phải có mặt tại bệnh viện lúc 6g sáng để chuẩn bị được mổ lúc 8g. Theo BS thì ca mổ sẽ kéo dài 1 tiếng đồng hồ và tôi sẽ được gây mê hoàn toàn. Trước khi mổ người thì nói “ôi phía ngoài thôi chẳng sao đâu không lo” người thì “phải chọn BS giỏi không thì họ mổ đụng thanh quản là không nói được nữa” hoặc “BS phải giỏi không thì họ vét sạch tuyến giáp của mình lại thành suy giáp phải uống thuốc suốt đời”… nói chung thì tôi rất là phân vân không biết sự thể sẽ ra sao, thôi thì trăm sự nhờ trời phật vậy.

Bà mẹ tôi 94 tuổi nghe tin tôi đi mổ cũng đòi theo vào bệnh viện, bà nói “thà cho mẹ ngồi ngay phòng mổ chờ mẹ còn đỡ sốt ruột hơn là ngôi nhà chờ”, đúng là “mẹ trăm tuổi vẫn thương con tám mươi” lúc nào trong mắt mẹ mình cũng chỉ là đứa trẻ nhỏ cần được chăm sóc. Tôi không bi quan lắm về ca mổ, nhưng nhìn mẹ lo lắng lầm lũi theo BS hỏi thăm, mình cũng hơi chột dạ nghĩ dại nếu chẳng may trời bắt tội mình không tỉnh dậy nữa, mẹ sẽ ra sao, có còn sống nổi không?

Ông GS BS có lẽ nhìn thấy bà mẹ tôi đã ngoài 90 ngồi thiểu não đợi, thương tình bà cụ chờ lâu hồi hộp nên mới 7g tôi đã được gọi lên bàn mổ, 8g thì xong tất cả và 8:20 thì tỉnh dậy nhưng vẫn còn rất lơ mơ do ảnh hưởng thuốc gây mê. Khỏi phải nói thì mọi người cũng có thể tưởng tượng mẹ tôi đã phấn khởi ra sao khi nghe y tá gọi “người nhà của bà C đâu, bà đã tỉnh lại mời vào thăm”, bà đứng phắt dậy như điện giật, thương quá là thương!

Trước giờ mổ tôi lo lắng bao nhiêu thì khi nằm lên bàn mổ tôi thản nhiên bấy nhiêu, có lẽ vì đây cũng là lần mổ thứ hai trong đời, sau ca mổ bỏ túi mật 4 năm trước, hay có lẽ vì mình biết mình chẳng có lựa chọn nào khác vì tính mệnh giờ đã nằm trong tay các nhân viên y tế rồi. Họ bắt đầu nói chuyện với tôi, truyền nước biển cho tôi và tôi mê đi lúc nào không biết. Khi tỉnh dậy, thấy đau ê ẩm cổ và nhức đầu kinh khủng, BS đến hỏi thăm, gợi cho tôi trả lời có lẽ để kiểm tra thanh quản. Sau nửa tiếng nằm phòng hồi sức tôi được đưa trở về phòng nằm đã đăng ký trước đó. Trong các ca mổ hôm ấy, tôi là ca nhẹ nhất vì cái bướu chỉ mới có 1mm, rất nhỏ chẳng gây một cảm giác đau đớn hay cũng chưa hiển hiện gì cả. Cô giúp việc lăng xăng chạy tới chạy lui chăm sóc, tôi hỏi cô ta “bà đâu?” cô nói “khi cô mới tỉnh dậy bà có vào nói chuyện với cô và cô nói bà về đi cô tỉnh lại rồi mà”, thế mà tôi chẳng nhớ gì. Phải công nhận là tôi may mắn có cô giúp việc này vì từ khi tôi nhập viện đến khi tôi xuất viện, cô luôn ở bên cạnh tôi pha sữa, lấy nước, cho uống thuốc….mổ xong buổi sáng buổi chiều là tôi đã nói líu lo, bảo cô giúp việc về nhà xem có việc gì làm, cô nói “cô có đuổi em, em cũng không về, em cứ ở đây đến khi cô xuất viện rồi về luôn”. Hôm trước khi đi mổ tôi còn nói đùa “hay là tôi lấy Vespa hai cô cháu chở nhau đi mổ, mổ xong hai ngày được về thì tôi chở em về” cô ta đã giảy nảy lên “thôi cô ơi, nếu cô tiếc tiền taxi thì để em bỏ tiền đi taxi cho..” làm mình buồn cười quá chừng.

Hai ngày nằm trong nhà thương dài như hai tháng, cũng may từ nhà thương tôi đã có thể nhận và gởi mail cho các bạn và các nhân viên tôi đang lo lắng cho ca mổ của tôi. Dù đã cố gắng giấu tất cả, nhưng cũng có vài người bạn vô tình điện thoại vào cell phone do cô giúp việc giữ, nghe nói tôi đang trong phòng mổ, thế là bạn lại lẽo đẽo vào thăm. Học trò cũng đòi vào thăm nhưng nghĩ mấy đứa nhỏ đa số con nhà nghèo, lại phải hùn tiền mua quà, tôi nói dối là sẽ về ngay trong ngày để các em khỏi thăm viếng.

 

 

Ngày hạnh phúc nhất là ngày được BS cho về nhà, cô giúp việc lục tục xếp dọn đồ đạc từ sáng sớm. Lát nữa thôi tôi sẽ được trở về ngôi nhà thân yêu, căn phòng quen thuộc, gặp lại hai con CB và Jr, nghe ông anh tôi nói những đêm tôi nằm trong nhà thương chúng cứ nằm ở sofa mà chờ không chịu lên phòng ngủ như mọi khi.

Về tới nhà việc đầu tiên tôi làm là ôm hai chú chó vào lòng mà hôn hít, tội nghiệp chúng nó chẳng hiểu chuyện gì đã xảy ra với chủ. Sau đó tôi thử ngân giọng nghêu ngao hát xem còn đi karaoke với các bạn được không, may quá tất cả đều OK. Tiếp đến ngồi vào computer điện thoại cho các bạn ở Mỹ, ai cũng bảo “thôi nói ít chứ mới mổ mà” nhưng tôi bảo “BS bảo phải nói bình thường mới tốt” thế là chuyện này xọ chuyện kia mãi không hết chuyện.

Về nhà hai ngày là tới tiệc họp mặt TV 63-70 do có hai bạn TV nước ngoài về chơi, thế là lấy cái khăn quàng vào cổ và lên đường. Lại nói cười rổn rảng nhưng ăn uống thì phải kiêng khem đủ thứ, nào là kiêng đồ biển phong ngứa, kiêng thịt bò và rau muống cho không bị sẹo lồi, kiêng nước tương vì sợ sẹo bị đen….thật là nhiêu khê.

Sau 4 ngày được về nhà, sáng nay tôi đã đi tập yoga lại, dĩ nhiên sau khi có sự tham vấn của BS. Uốn éo cũng đủ kiểu nhưng cũng chẳng thấy mệt mỏi gì hơn, chắc có lẽ nhờ luyện tập yoga và bơi liên tục nên tôi chóng lại sức. Bây giờ chỉ còn chờ đến thứ bẩy này để BS coi lại vết mổ lần cuối trước khi quyết định tôi có thể trở lại hồ bơi hay chưa?

Sáng nay nằm đong đưa võng trên sân thượng, những tia nắng ban mai vừa ló dạng chiếu vào những giọt nước lung linh trên lá do cô giúp việc vừa tưới. Ngước nhìn những nụ hoa sim tím đang từ từ hé lộ, xung quanh là hai chú chó con đùa giỡn cùng nhau, thật là bình yên.
Trở lại cuộc sống bình thường ôi sao hạnh phúc và đáng quý, những hạnh phúc ta tưởng đơn giản và bình thường, đến khi mất đi mới có mấy ngày sao mà tiếc nuối.

Saigon Feb 7th 2012

TÀN XUÂN

Thế là đã mồng 5 Tết, đường phố vẫn vắng tanh và dòng người trên đường vẫn chưa đông đúc như bình thường vì ngày nghỉ chính thức phải đến hết mồng 7 ta. Có lẽ VN là một trong những quốc gia có ngày nghỉ cuối năm dài nhất thế giới, từ 28 Tết đến hết mồng 7, gia đình giầu có thì mua tour đi nước ngoài chơi, giới trung lưu rủ nhau đi nghe nhạc, đi ăn uống hay đến các khu vui chơi giải trí làm vui cho con trẻ. Người lao động thì có hai cảnh, một là quanh năm đã gom góp đủ tiền để về quê ăn Tết cùng gia đình, hai là không đủ tiền mua vé đành ngậm ngùi ở lại thành phố một mình, tiếp tục lao động kiếm thêm đồng nào hay đồng ấy cho con ăn học.

Đối với những người dân thành thị, ngày Tết là những ngày bận rộn nhất vì phải lo cúng kiếng bàn thờ tổ tiên, ông bà. Tất cả phải tự lo một mình vì người giúp việc theo lệ đã xin về quê ăn Tết, ai may mắn thì người giúp việc sẽ trở lại ngày mồng 6 Tết, nếu không phải đến hết mồng 10 hoặc có người quyến luyến gia đình ở lại chơi luôn hết tháng giêng ta mới lên, chủ không chấp nhận thì kiếm việc khác làm. Bây giờ là thời kỳ hoàng kim của người giúp việc, đa số họ không thèm làm và ở trong nhà cả ngày như các u già trung thành ngày xưa luôn túc trực trong nhà chủ, chỉ cần gì là ới. Ngày nay, người giúp việc, do nhu cầu tăng cao và cũng do đa số chủ nhà không dám cho người giúp việc ở luôn trong nhà dòm ngó, nên việc chọn giúp việc theo giờ như ở nước ngoài hiện rất phổ biến ở VN. Người chủ chỉ cần có nhà vài tiếng đồng hồ trông nhà và người giúp việc có thể sắp xếp làm theo lịch hẹn, vừa đỡ gò bó vừa kiếm được nhiều tiền hơn. Suy cho cùng thì ngày xưa cái tình giữa chủ và người giúp việc quyến luyến hơn nhiều, đối xử với nhau như người thân trong nhà, tôi vẫn nhớ u già giúp việc nhà tôi ngày xưa sau này già yếu còn được mẹ tôi chăm sóc và khi mất được lo đám tang chu đáo. Ngày nay, đa số chủ lẫn người giúp việc kỳ nèo nhau từng chút, tình cảm chẳng còn vì đối xử với nhau thẳng thừng và chi li . May mắn cho tôi, cô giúp việc hiện nay đã ở với tôi 12 năm, một điều thực sự hiếm ngày nay. Chúng tôi coi nhau như người trong nhà, cứ 3 tháng thì cô về quê chơi 4 ngày, còn thì ở suốt. Nhà chẳng có nhiều việc, chẳng có trẻ con, cô chỉ làm buổi sáng, tưới cây, lo cơm nước hai cô cháu ăn, chăm sóc hai con chó rồi buổi trưa đi làm cho một cô bác sĩ khác do tôi giới thiệu, tối về ngủ trong phòng riêng, trang bị đầy đủ thật là khỏe.

Mới chỉ có mấy ngày Tết, phải nai lưng ra lau nhà từ tầng một đến tầng ba, tưới cây sân thượng trước sau và giếng trời (khoảng trống chừa lại giữa nhà để lấy gió và ánh sáng) tôi đã mệt vã mồ hôi, lúc đó mới thấy trân trọng công sức của cô giúp việc. Phải công nhận người nông thôn họ lao động thật khỏe, làm đủ thứ mà vẫn tỉnh bơ và vẫn tươi cười, ở VN đó là điều sướng nhất vì có người giúp việc lo hết công việc trong nhà, nấu nướng, chùi rửa, thậm chí khi mình bịnh nằm nhà thương, cô ta cũng là người nuôi bịnh luôn.

Nhà tôi ở ngay mặt tiền đường nên đứng trên ban công nhìn xuống là có thể theo dõi sinh hoạt nhộn nhịp phía dưới. Có chuyện gì xảy ra dưới đường, mở cửa sổ phòng ra, đứng trên ban công nhìn xuống là biết ngay đó là đám cãi nhau hay đụng xe, ngày tết thì ngắm các đám múa lân đi vào từng nhà xin tiền vì nhà nào mặt đường nếu không tự kinh doanh thì cũng cho thuê phía trước làm cửa hàng. Có khi chủ đang chăm chú theo dõi các diễn biến dưới đường, nhìn xuống chân đã thấy hai chú chó con, cũng tò mò không kém, đang nghễnh cổ gác chân cũng nhìn xuống theo dõi sự tình mà vì là chó nên có hiểu gì cho cam.

Ngày xưa khi xây nhà, kiến trúc sư tư vấn nên chọn xây phòng “master” phía sau nhà cho yên để mình dễ ngủ, nhưng tôi chọn phòng nhìn ra mặt đường với ánh sáng chan hòa chiếu vào mỗi buổi sáng. Tôi yêu cái góc ban công với giàn hoa giấy nhiều mầu và các chậu lan treo lủng lẳng, một chậu “morning glory” màu vàng mà hoa nở quanh năm cũng mang lại cho tôi cảm giác thật thư giãn. Nhà tôi là nhà thấp nhất trong các nhà lầu trên con đường, khi xây nhà chỉ nghĩ đến lúc già không biết có lên nổi tầng ba không nên chỉ xây đến thế thôi, nhưng ai đứng nhìn cũng phải khen là căn nhà rất duyên dáng và xinh xắn với các khung cửa số mầu trắng có viền hoa xung quanh như tôi đã từng tìm thấy rất nhiều ở vùng Quebec. Sự yêu thích khung cảnh ồn ào náo nhiệt đã phản ảnh phần nào cái tính cách sôi nổi của tôi, các bạn đã cười khi nghe tôi kể rằng mỗi khi nhà hàng xóm có đám ma, kèn kéo suốt đêm, thế mà tôi lại ngủ ngon hơn vì cảm thấy “secure” vì biết chắc có người đang thức đâu đó. Nhiều người không thích sự nhộn nhịp và ồn ào này, nhưng với tôi nó đã trở thành một phần không thể thiếu trong cuộc sống của tôi. Có người bạn từ nước ngoài về VN, ở nhà tôi chơi, buổi sáng nói “tao thèm một ly cà phê sữa đá đúng kiểu VN” tức là pha với sữa đặc thay vì “creamer” hay “coffeemate” mà nước ngoài hay dùng để giảm cholesterol. Bạn tôi đã hết sức ngạc nhiên vì sự thuận lợi của việc “order”một ly cà phê sữa kiểu VN, bằng cách chỉ kéo cửa sắt nhà và ới qua bên kia đường thật to “cho ly cà phê sữa đá nhé” là chỉ 5 phút sau bạn đã có một ly cà phê sữa đá thật ngon với màu sắc thật đẹp. Phố tôi ở gần chợ, gần hàng quán ăn uống, có xe mì nổi tiếng vùng Thị Nghè mà các bạn ở nước ngoài về vẫn thích thú vừa ăn vừa nói “tao thấy chỉ có ở đây mì mới có mùi vị trước 75”, hình như cái gì giống trước 75 đều được mọi người trân trọng. Ngoài tiệm mì, thì cơm tấm, bánh cuốn, hột vịt lộn, bột chiên, gỏi cuốn mắm nêm, chè bắp, chè đậu.. la liệt với giá hết sức là hợp lý. May là tôi là người không có tinh thần ăn uống nếu không chắc đã thành người to lớn kềnh càng sau mười mấy năm ở đây rồi.

Từ hôm mồng 1 Tết, lúc nào đứng trên ban công nhìn xuống cũng thấy ông bán cơm tấm đang nướng thịt, mấy anh em nhà đó, ở đối diện nhà tôi, rất chăm chỉ làm việc, người chị thì bán phở Bắc, người em thì cùng chồng bán cơm tấm bì thịt. Mấy đứa con thì đứa phụ trách rửa chén, bưng bàn, đứa thì giữ xe. Cả nhà chẳng nghỉ ngày nào, hình như họ không cần biết Tết là gì. Tôi rất thán phục gia đình đó vì bao nhiêu đời ông bà, cha mẹ, anh em, con cháu, nói chung là tam đại đồng đường ở với nhau không bao giờ nghe họ cãi vả giành giật cái gì mà chỉ cùng nhau làm ăn một cách chân chỉ. Ở VN, cứ có nhà mặt đường là không sợ chết đói vì nhà thường đã trả xong ngay khi mua, và cứ mặt đường là có thể kinh doanh được nhưng cái vấn nạn không có chỗ để xe cho khách vào quán ăn lại xảy ra khắp nơi. Tôi thương tình họ chăm chỉ làm ăn, hơn nữa mình cũng chẳng có nhiều khách nên cứ mời gọi “nếu thiếu chỗ, con cứ để xe sang nhà cô không sao, chỉ cần chừa cho cô đường ra vào là được”. Có lẽ ngày Tết, ai cũng cắm đầu cắm cổ ăn bánh chưng, bánh tét, thịt kho trứng nên ngán quá.. có hàng cơm tấm thịt nướng ai nấy mừng rỡ rủ nhau đi ăn đông như kiến, nhà ấy nhờ thế mà ung dung thu tiền, tiền bán quán và tiền gởi xe vào ăn. Ngày thường gởi xe chỉ có 2.000 đồng, nhưng ngày Tết lên đến 5.000, người đang du xuân cũng dễ dàng chấp nhận nhưng thỉnh thoảng cũng có người càu nhàu “gì mà vào ăn đĩa cơm tấm có 25.000 đồng mà mất tới 5.000 gởi xe, mắc dữ dzậy?”, nhưng mà ngày xuân mà, cũng chỉ càu nhàu tí rồi móc tiền ra trả thôi. Tôi đang thắc mắc không biết ông nướng thịt này nghỉ giờ nào vì sáng lúc 5g, khi mình còn đang ngái ngủ, đã thấy ông lục tục dọn bàn ghế ra lề đường (ngày Tết cảnh sát cũng không phạt lấn chiếm lòng lề đường) và ông bán đến khuya lúc mình đi ngủ 22:30 mà vẫn chưa thấy dọn dẹp cửa hàng.

Trước Tết như thường lệ tổ trưởng tổ dân phố đã đi mọi nhà kêu réo treo cờ, cờ treo được đến ngày mồng 4, tối quên mang vào là đã bị kẻ gian lấy mất dù rằng trị giá lá cờ chỉ là 15.000 đồng. Đây là cây cờ thứ 3 tôi đã bị mất trong một năm qua, giá có cô người làm thì đã không mất vì cô còn nhớ mang vào nhà buổi tối, sáng lại treo ra. Mình già cả hay quên nên hễ quên là mất, thế là sáng mai mồng 6, cô người làm lên lại mình cũng bị “la”.

Mới mồng 5 Tết, buổi trưa nằm trong nhà nghỉ ngơi đã nghe rao “ai chè đậu xanh bột bán nước dừa không”, tiếng rao quen thuộc và rất đúng giờ đó, từ mười mấy năm nay, như chiếc đồng hồ báo thức giúp tôi biết đến giờ đi làm sau khi về nghỉ và ăn trưa tại nhà. Có lẽ chị bán chè không đủ tiền về quê, biết mọi người Tết ăn lung tung, nóng nảy trong người nên bán chè đậu xanh cho mọi người ăn giải nhiệt chăng? quả vậy, hầu như nhà nào cũng gọi chị và xúm đông xúm đỏ vào ăn lại còn lì xì thêm tiền nữa chứ.

Mồng 5 Tết, bà cụ nhà quê hay ngồi ở góc chợ cũng đã xuất hiện trở lại, bà chỉ bán một mớ bầu, bí và mấy trái bưởi da nhăn nhúm cùng vài gói hột điều vỡ vụn. Hỏi thăm bà thì bà nói là ở quê bà người ta chế biến hạt điều xuất khẩu, một số ít bị vỡ vụn, bà đến mua rẻ rồi vào bao nhỏ bán cho bà con lao động được lời đồng nào hay đồng ấy, kiếm tiền nuôi cháu nội học đại học trên SG. Có lần tôi cũng mua ủng hộ bà ít bịch hạt điều, về ăn ỉu xìu, nhưng ngày hôm sau đi chợ bà hỏi “ngon không con” thì vẫn không nỡ phê bình là nó bị ỉu mà chỉ biết nói “ngon và bùi lắm ngoại ơi”, rồi tự hỏi mình làm vui bà lão nhưng có vô tình không nếu không nói cho bà biết sự thật để bà cột bao chắc hơn hay để bà chọn thứ tốt hơn mà mua hay không, thôi thì lời nói không mất tiền mua, miễn cụ vui là được. Sáng mồng 5 mở hàng cụ vài trái bưởi về xay nước uống, nhìn cái miệng móm, vừa nhỏm nhẻm nhai trầu vừa nói lời cám ơn, sao mà đáng yêu!

Hôm nay cũng lai rai có vài tờ nhật báo bán lại, tổng kết trong kỳ nghỉ Tết vừa qua, có 137 người chết vì tai nạn giao thông. Một tin buồn đầu năm, hậu quả của hệ thống đường xá không được mở mang cho kịp với tốc độ phát triển kinh tế và cũng bởi ý thức thấp kém của người dân về an toàn giao thông vì đã không được giáo dục ngay từ môi trường học đường.

Nhấc điện thoại gọi sang Perth (Úc) thăm cô bạn TV vừa nhập cư Úc năm ngoái đang rên xiết vì nhớ Tết VN, lại nghe cô than phiền về đứa con gái duy nhất “C ơi, không phải nó không thương tao nhưng lúc nào nó cũng coi tao như con mụ nhà quê không biết gì thế có bực không?” cô kể sang đến Úc, con gái nói thôi con đặt tên mẹ là Elizabeth cho người hàng xóm Úc họ dễ gọi mẹ và nói chuyện với mẹ. Cô đã ngoay ngoảy “thôi tên tôi cha mẹ đặt cho thế nào thì kêu thế ấy, tôi chẳng cần tên tây tên tầu làm gì”..thế nên mỗi khi có họ hàng gọi điện thoại tới thăm thì con gái luôn nói “Bà Ê Li Dza Bệt này coi thế chứ bảo thủ và khó tính lắm, chẳng chịu theo những gì của thế giới tân tiến, của cách sống bên này, thật là khổ ghê…” cô tức lại chửi đổng “mẹ mày, tao mà về VN thì ai trông con cho mà cứ chê tao nhà quê..” cứ thế mỗi lần điện thoại thì nghe cô than phiền về con gái, nói chuyện với con gái thì nó than phiền về mẹ, hai mẹ con cứ như hai thái cực nhưng nếu tôi nhắc tới hai đứa cháu ngoại thằng Jordan và con bé Jasmine là cô vui ngay “ừ nó đang dạy tao tiếng Anh theo giọng nói ngọng của nó đây, trái dâu thằng Jordan nói đúng còn con Jasmine cứ cãi là Sờ trố bơ ri..” tôi cũng cảm thấy lòng mình vui với cái hạnh phúc của cô bạn mình ngày đầu năm, hạnh phúc đâu có là gì xa vời, chỉ đơn giản thế thôi mà ta đôi lúc chẳng biết trân trọng.

Thế là coi như đã hết Tết, xuân tàn và người cũng dần dần tàn phai theo thời gian, hãy cùng nhau chia xẻ những hạnh phúc giản đơn khi có thể. Bài viết này xin dành tặng cho những bạn bè đồng khóa 63-70 và các chị niên khóa 58-65, những người đang sinh sống ở phương xa luôn đau đáu về một cái Tết quê nhà.

Saigon mồng 5 Tết (Jan 27th 2012)

NGÀY CUỐI NĂM ÁM ÁP

Lẽ ra mọi năm giờ này tôi đang ở Mỹ cùng con gái, nhưng năm nay do có vài việc phải giải quyết nên chưa đi được mùa Tết bù lại đã có cơ hội gặp lại một số bạn cũ về VN chơi. Các bạn toàn học ban Pháp Văn, tôi học Anh Văn, nhưng bây giờ ở tuổi này có ai còn quan tâm đên lớp nào thậm chí niên khóa nào nữa, cứ TV là nhào vào như những thỏi nam châm hút chặt vào nhau.

Buổi tối 27 Tết, theo lời mời của Mộng Long (San Diego) và Duy Tâm (Lausanne), tôi cùng Minh Châu (người đẹp nghiêng thùng nước lèo một thời) và Tân (tất cả đều học AP 1 ngày xưa) rủ nhau đi ăn tất niên ở nhà hàng Cái Chảo Đỏ. Tuy lúc nào cũng nhủ rằng phải kiêng khem vì ở tuổi này cơ chế chuyển hóa (metabolism) đồ ăn đã không còn như hồi trẻ nữa, nhưng khi vào bàn ăn nào gà hấp muối, tôm thẻ chiên, sụn gà và bồ câu quay….cả đám đã như quên hết những hứa hẹn trước đó.

Tuy học khối Anh, nhưng tôi cũng chơi khá thân với Duy Tâm và Mộng Long, hai người bạn này về VN rất thường xuyên, vừa kết hợp du lịch vừa tham gia các công tác từ thiện một cách âm thầm như hỗ trợ sinh viên nghèo hiếu học hoặc đi thăm viếng và tài trợ cho một số cơ sở từ thiện ở VN. Hai người còn lại, MC và Tân cũng kẹt lại VN như tôi, chúng tôi vừa ăn vừa nói chuyện ngày xưa còn bé, đây là lần đầu tiên mọi người gặp lại Tân sau mấy chục năm. Các bạn ngồi nhắc những chuyện ngày xưa, hết kể chuyện một bạn ngày xưa học giỏi hay quay xuống “mắng” những bạn nói chuyện nhiều không chịu nghe giảng bài, chuyện một bạn nhà quá nghèo nên một bạn cùng lớp ngày ngày đã “ăn cắp” vài lon gạo của gia đình đem theo cho bạn mình, ôi sao mà cảm động! Chuyện giúp bạn cao quý và âm thầm đó chỉ được chính người được giúp đỡ sau này, nhờ trời, đã vượt biên được và đã thành danh ở Mỹ kể lại nếu không cũng chẳng ai biết. Ở cái tuổi “ăn chưa no, lo chưa tới”, mà đã có người biết tìm cách giúp bạn trải qua các khó khăn đời thường như vậy thật đáng quý trọng. Hết chuyện xưa rồi tới chuyện nay, những người bạn đã khuất, những người bạn đã từng giầu có và hạnh phúc nay thất bại về tình cảm gia đình và sự nghiệp, đâm ra ngớ ngẩn chẳng còn thiết gì cuộc sống thật thương tâm.

Từ trái sang phải: Minh Châu, Duy Tâm, Chung Dao, Mộng Long, Hoàng Thị Tân (niên khóa 63-70)

Sau buổi ăn tối, chúng tôi đi chợ Tết. Năm nay SG không có chợ hoa Nguyễn Huệ rộn ràng như mọi năm mà chỉ có vài biểu tượng con Rồng làm bằng hoa tượng trưng cho năm Thìn. Trong dòng người trẻ trung hân hoan đón tết ấy, chúng tôi đang bàng hoàng nhớ lại những cái Tết cùng bạn bè thân thương xưa cũ và không ai khỏi chạnh lòng khi nhớ lại thời kỳ vàng son trẻ trung của mình. Chúng tôi đã cùng nhau chụp vài tấm hình chợ Tết, mong muốn sang năm cũng sẽ lại thấy đầy đủ những khuôn mặt cũ.

Rời chợ Tết, chúng tôi lên café Terrace sát đường Pasteur và Lê Lợi để ngắm giòng người qua lại, dù một số đông dân nhập cư đã về quê ăn Tết nhưng SG vẫn như đang gồng mình lên chứa số lượng người quá tải so với những con đường mà mấy chục năm qua vẫn chưa được mở rộng. Lại tranh nhau nói chuyện, người may mắn hạnh phúc sung sướng cùng chồng con, người lập gia đình rồi đổ vỡ, người vẫn chưa một lần lên xe bông, mỗi người mỗi cảnh mà bùi ngùi. Hình như khi gặp lại bạn cũ, cái thân tình đã làm át đi cái tuổi gần đất xa trời của chúng tôi, nói cười chẳng để ý gì tới bàn bên cạnh.

Phải đến gần 12 giờ đêm chúng tôi mới chia tay nhau ra về, ngày mai Duy Tâm sẽ cùng chồng về lại Thụy Sĩ. Mộng Long còn ở thêm hai ngày nữa rồi cũng theo chồng về Mỹ, Minh Châu, Tân và tôi lại tiếp tục cuộc sống bình thường ở VN. Khi đang viết những dòng tường thuật ngắn này, Mộng Long lại đang điện thoại réo gọi ở đầu giây, ai trong chúng tôi cũng hình như đang cố tận hưởng những ngày tháng an lành, những phút giây quý giá bên những người bạn thủa học trò vì mỗi ngày bây giờ với chúng tôi là một “bonus” trời cho. Giàu, nghèo, sang, hèn…. rồi cũng sẽ chẳng có nghĩa gì khi ta nhắm mắt xuôi tay, đối xử với nhau bằng tấm chân tình bè bạn thật đáng quý biết bao.

Đêm nay đã là đêm 28 Tết, đường phố SG đông nghẹt, kẹt xe lung tung, taxi thường từ chối vào trung tâm SG nên nhiều người đành phải đi xe Honda ôm, vừa nhanh vừa gọn. Mọi nhà ở SG đang hối hả mua sắm những thứ cuối cùng cho mùa Tết, từ bàn ghế giường tủ mới đến hoa lá chưng trong nhà và cả những vật nhỏ nhất như cây chổi, cái hốt rác cũng được sắm mới. Ngày mai đã là ngày cuối cùng của năm cũ vì năm nay chỉ có 29 Tết, đường phố sẽ vắng lặng và theo thói quen tôi sẽ lại lấy xe đi một vòng thành phố để hưởng cái không khí thanh thản yên tĩnh ngày cuối năm khi nhà nhà đang sum vầy đón ông bà. Với tôi ngày mồng một đã là xong Tết, cầu mong cho tất cả các bạn tôi từ khắp nơi trên thế giới, những người không có dịp ăn cái tết quê nhà, luôn được an bình và mạnh khỏe.


SG 28 Tết 2011